DR. MUHAMMED ERSİN TOY · DÜŞÜNCE ARŞİVİ
X’te yazdıklarım: analizler, yorumlar ve değerlendirmeler
Akışta başlayan düşünceler, burada kalıcı bir okumaya dönüşüyor. Konuyu seçin; kısa bir yorumdan daha uzun bir değerlendirmeye geçin.
Sıralama X paylaşım tarihine göredir. İlk günü doğrulanamayan kayıtlar yıl bilgisiyle sonda gösterilir.
434 yazıdan 1–12 gösteriliyor
Yapay zekâ ve seçim güvenliği
Seçmen artık siyasi bilgiyi yapay zekâya da soruyor. Bu değişim, kampanyaların yalnızca mesajlarını değil, sohbet sistemlerinin başvurduğu kaynakları etkileme çabalarını da gündeme getiriyor. Star Açık Görüş yazım ve X’teki değerlendirmelerimden hareketle, İsrail örneğini ABD ve Brezilya’daki gelişmelerle birlikte ele alıyorum.
Yapay zekâ ve kültür
Türkiye–Güney Kore yapay zekâ iş birliğini; çok dilli kültürel kayıtlar, yaratıcı hakları ve yapay zekâ cevaplarının denetimi üzerinden geliştirme önerisi.
Medya ekonomisi, habercilik ve dijital egemenlik
Zafer Şahin, Sözcü Gazetesi’ndeki işten çıkarmalar üzerine paylaşımında Türk medyasının ekonomik sıkışmasını reklam gelirlerinin dijitale kaymasıyla ilişkilendiriyor. Bu tartışmadan hareketle, haber merkezlerinin üretim gücünü nasıl koruyacağımızı; platformların gelir ve dağıtım üzerindeki etkisi ile yapay zekâ özetlerinin yayıncılara sonuçları üzerinden ele alıyorum.
Haber · Kültür ve dayanışma
Necmeddin Bilal Erdoğan, Japonya’nın Nagoya yakınlarındaki Tsushima kentinde bulunan Ayasofya Camii’nde ezan okudu. Bu haber vesilesiyle, eski bir oyun salonunun Türklerin öncülüğünde camiye dönüştürülmesini ve uzakta yaşayan insanların kültürel hafızalarını koruyan dayanışmayı anlatıyorum.
Çocuk güvenliği, algoritmalar ve yapay zekâ
31 Ekim 2026 tarihli bu yazıda, ertesi gün başlayacak sosyal medya kurallarını çocuk güvenliği açısından değerlendiriyorum. Çocuğun yaşını kontrol etmenin tek başına yeterli olmadığını savunuyorum. Önerilen içeriklerin, uygulamaların çalışma biçiminin, cihazların ve çocukla konuşan yapay zekâ sistemlerinin de güvenli olması gerekiyor.
Çocuk güvenliği ve platform sorumluluğu
Birleşik Krallık’ın iletişim düzenleyicisi Ofcom, çocukların bedenlerini aşağılayan ve umutsuzluğu özendiren içeriklere karşı korumanın güçlendirilmesini öneriyor. 22 Ekim’de yayımlanan 85 sayfalık rapor, kişiselleştirilmiş akışların zararlı içeriklerle karşılaşmada önemli bir yol olduğunu gösteriyor. Aileler açısından önemli soru şu: Çocuğun ne aradığının yanında, platformun ona neyi tekrar tekrar gösterdiğini nasıl denetleyeceğiz?
Türk dünyası, kültürel üretim ve dijital medya
Ankara’daki Türk Dünyası Diyalog Forumu’nda Selim Argun’un ortak kültürel üretim, dil ve mecralar üzerine sözleri, yeni bir iş birliği alanını gündeme getiriyor. Bu konuşmadan hareketle, ortak geçmişimizi film, dizi, oyun, animasyon ve dijital arşiv üretimine taşıyacak bir kültür ekosistemi öneriyorum.
Sinema, belgesel ve görsel hafıza
No Other Land, Vaad: Siyonizm’in Anatomisi ve tabii’deki diğer Filistin belgeselleri, zorla yerinden edilme ile işgalin tarihsel ve ideolojik arka planını görünür kılıyor. Bu yapımları, Filistinlilerin tanıklıklarını kayda geçiren ve adalet talebini canlı tutan bir görsel hafıza olarak değerlendiriyorum.
Konut, gelir ve sosyal politika
Aylık geliri 26 bin lira olan bir kişinin 25 bin lira kira ödediğini düşünelim: Diğer bütün ihtiyaçları için yalnız bin lira kalıyor. Bu örnek, konut giderinin insanın geçimini nasıl sıkıştırabildiğini gösteriyor. Erişilebilir konutun ve etkili kira desteğinin kamu için öncelik olması gerektiğini savunuyorum.
Kamu yönetimi ve liyakat
Kamu görevinde tecrübe değerlidir; ama bu değer aynı makamda ömür boyu kalmakla ölçülmez. Birikimi gençlere aktarmak ve zamanı geldiğinde görevi devretmek de hizmettir. Eğitimli ve işi yapabilecek gençlere yalnız iş yükü değil, karar verme yetkisi de verilmesi gerektiğini düşünüyorum.
Modernleşme ve özgürlük
Yorumladığım videodaki kadın, başörtüsünü çıkarmayı özgürlük sayarken kendi isteğiyle takmayı özgürlük dışında gören yaklaşımı sorguluyor. Bu itirazdan hareketle, bir insanın inancını ve tercihlerini kendi kavramlarımıza uyması şartıyla kabul etmenin çelişkisini tartışıyorum.
Gazetecilik
Reuters Gazetecilik Çalışmaları Enstitüsünün 16 Ekim 2026 tarihli araştırmasına göre bazı küçük haber girişimleri, haber seçimini ve kimi yayın kararlarını yapay zekâya bırakıyor. Bu uygulamalar henüz bütün sektöre yayılmış değil. Hız kazandıran bu sistemlerde haberi kimin denetleyeceği ve hatalardan kimin sorumlu olacağı önem kazanıyor.
Diğer mecradaki yayım:
