← SöyleX

Köşe Yazılarım Medya etiği ve gösteri siyaseti ·

Medya, hakikat ve gösteri siyaseti

Dr. Muhammed Ersin TOY

Konu ve bağlam

Gazetecilik, dikkat çeken görüntüyü büyütmekten önce gerçekte ne olduğunu araştırmalı. Siyasi tartışmaların kısa videolara ve öfke uyandıran sözlere indirgenmesini bu yüzden eleştiriyorum. Özgün paylaşıma eşlik eden üçüncü taraf video burada yeniden yayımlanmıyor.

Medya, hakikat ve gösteri siyaseti tanıtım tasarımı
Yapay zekâyla üretilmiş kavramsal illüstrasyon; haber fotoğrafı değildir.

CHP’de yaşanan son süreç, yalnızca bir parti içi kriz değildir. Bu süreç, Türk medyasının ve aydın çevrelerinin içine düştüğü daha derin bir hakikat krizini de görünür kılmıştır.

Bugün birçok gazeteci ve yorumcu, gerçekte ne olduğunun peşinde değil. Aşağıda paylaştığım videonun mizahî seviyesinin bile altında kalan okumalar yapılıyor. Mesele çoğu zaman hakikati anlamak için değil; sürecin hangi algı üzerinden okunacağını önceden sezerek, buna uygun bir pozisyon almak için ele alınıyor.

Olayın hukukî zeminini, siyasi arka planını, kurumsal sonuçlarını ve asıl hikâyesini anlamaya çalışanların sayısı ne yazık ki çok az. Bunun yerine kitlenin neye güleceği, neye öfkeleneceği, hangi görüntüye takılacağı, hangi cümlenin sosyal medyada dolaşıma gireceği hesaplanıyor.

Böylece medya, hakikati araştıran bir alan olmaktan çıkıyor; algıyı yöneten, öfkeyi paketleyen, görüntüyü büyüten ve gösteriyi dolaşıma sokan bir sahneye dönüşüyor.

Artık mesele kimin doğru söylediği değil; kimin daha çok ses çıkardığı, kimin daha fazla dikkat çektiği, kimin daha iyi “klip” verdiği meselesi hâline geliyor.

Bu yalnız Türkiye’ye özgü bir sorun da değil. Dünyada medya, haberden klibe; analizden etkileşime; hakikatten algoritmik görünürlüğe doğru kayıyor. Siyaset de medya da sosyal medya da aynı gösteri düzeninin içinde işliyor.

Asıl hikâye kayboluyor. Geriye bağıranlar, güldürenler, öfkelendirenler ve en çok izlenenler kalıyor.

Oysa gazetecilik, kalabalığın anlık reflekslerine göre sörf yapmak değildir. Gazetecilik, gürültünün içinde asıl hikâyeyi gösterebilmektir.

Bugün en büyük kriz tam da budur:

Hakikat, en çok araştıranın değil; en iyi sahne kuranın elinde görünür hâle geliyor.

Medya da siyaseti anlatan bir kurum olmaktan çıkıp, siyasetin bizzat yapıldığı gösteri sahnesine dönüşüyor.

Kaynak gönderi

Kaynak gönderiyi X’te aç →

Görüntülenme ve okuma bildirimi sayıları yalnızca site sahibine açıktır. “Okudum” düğmesiyle bu yazıyı okuduğunuzu bildirebilirsiniz.

Sayaç ve gizlilik

Yalnızca bu yazı için kayıt tutulur. Tekrarları azaltmak amacıyla tarayıcınızda yazıya özel rastgele bir işaret kullanılır. IP adresi, cihaz parmak izi veya üçüncü taraf takip aracı kullanılmaz. Do Not Track veya Global Privacy Control etkinse görüntülenme ve “Okudum” bildirimi kaydedilmez. Bu kayıtlar doğrulanmış tekil kişi veya tamamlanmış okuma ölçümü değildir.

SöyleX’e dön →Ana SayfaBütün yayınlar →
Dr. Muhammed Ersin TOY

Medya, iletişim ve kültür üzerine yazılar ve araştırmalar.

Yazar hakkında →