Meşruiyet Algoritması
Şiddetin siyasî ve ekonomik ilişkiler, medya, kavramlar ve dijital ağlar üzerinden kabul edilebilir, savunulabilir veya sürdürülebilir kılınmasını açıklayan çerçeve.
7 EKİM: Kitabın Devamı
7 EKİM · İSRAİL’İN SOYKIRIMI
Kitaptan Güncele
7 EKİM’de ele aldığım medya, iletişim ve kültürel hegemonya düzenini yeni belgeler, olaylar ve tanıklıklarla incelemeyi sürdürüyorum.
Kitabı yakından tanıyınKİTABIN BAKIŞI / KAVRAM HARİTASI
Aynı yıkımı farklı yüzleriyle okumak
Bu kavramlar aynı düzeyde değildir. Soykırım Algoritması üst çerçeveyi; diğer kavramlar bu çerçevedeki farklı boyut ve süreçleri açıklar.
ÜST ÇERÇEVE
Soykırım Algoritması
Askerî yıkımın yanında meşruiyet, veri, hedefleme, platform ve hafıza mekanizmalarının birbirine eklemlenebildiği daha geniş sistem ilişkisini anlatan üst çerçeve.
Algoritmik İmha
Veri toplama, sınıflandırma, hedef önerisi, konum tespiti ve saldırı zamanlamasının otomatik sistemlerle hızlandığı; insan muhakemesinin daralabildiği karar düzeni.
Anlatının Altyapısı
Tanıklığın üretilmesini, taşınmasını, korunmasını, doğrulanmasını ve kamuya ulaşmasını mümkün kılan gazetecilik, haberleşme ve arşiv düzeni.
Hikâye-Kırım
Bir halkın yalnız bedenine ve mekânına değil, kendi hayatını adlandırma, anlatma, kaydetme ve geleceğe aktarma kapasitesine yönelen tahribat.
Görünürlük Paradoksu
Görüntünün üretilmesi, doğrulanması, dolaşıma girmesi, güvenilir kabul edilmesi ve hukukî ya da siyasî sonuç üretmesinin birbirinden ayrı eşikler olması.
Kitabın yayımlanmış kavram rehberinden hazırlanmış açıklayıcı grafik.
Kitapla ilgili yazılar, analizler ve söyleşiler tek arşivde. Eski metinler kendi tarihleriyle, yeni analizler kitabın düşünsel devamı olarak yer alır.
84 ilgili kayıt · 58 tam metin · 26 özet ve kaynak kaydı
Arşivdeki eşleşmeler
17 KAYITHakikati kayda geçirmek: Filistin’in görsel hafızası
No Other Land, Vaad: Siyonizm’in Anatomisi ve tabii’deki diğer Filistin belgeselleri, zorla yerinden edilme ile işgalin tarihsel ve ideolojik arka planını görünür kılıyor. Bu yapımları, Filistinlilerin tanıklıklarını kayda geçiren ve adalet talebini canlı tutan bir görsel hafıza olarak değerlendiriyorum.
Yazıyı okuyunBir soykırım ifşası: NAZA
NAZA belgeselinde İsrailli askerler ve istihbarat görevlileri, Gazze’deki saldırılarda nasıl görev aldıklarını anlatıyor. Bu tanıklıklar üzerinden insanları izleyen ve saldırı hedefi seçmeye yardımcı olan teknolojileri tartışıyorum. Asıl soru, görevler farklı kişilere dağıtıldığında sivil ölümlerinden kimin sorumlu tutulacağı.
Yazıyı okuyunSoykırımın hikâyesini kim anlatacak?
TRT’nin dijital platformu tabii’de yayımlanan altı bölümlük Vaad: Siyonizmin Anatomisi, Gazze’deki soykırımı Filistin’in tarihsel bağlamıyla birlikte anlatıyor. Belgeselin arşiv, canlandırma ve tanıklıkları nasıl kullandığını; yaşananların dünyaya aktarılması ve hafızada tutulması açısından değerlendiriyorum.
Yazıyı okuyunNetflix, 7 Ekim soykırımını meşrulaştırmaya Fauda dizisiyle devam ediyor
Netflix’te yayımlanan Fauda, İsrailli askerleri ve Filistinlileri nasıl anlatıyor? Dizinin İsrailli karakterlerin korku ve kayıplarını öne çıkarırken Filistinlilerin tarihini ve yaşadığı işgali geri plana ittiğini düşünüyorum. Bu anlatının, Gazze’deki yıkımı izleyiciye haklı gösterme riskine itiraz ediyorum.
Yazıyı okuyunSessizlik Müzesi
5 Ocak 2026 tarihli bu denememde, savaş ve yıkım karşısındaki sessizliği bir müze imgesiyle anlatıyorum. Acıların sıradanlaşmasına ve adaleti konuşurken kullanılan dilin sınırlandırılmasına yönelik eleştirimi dile getiriyorum.
Yazıyı okuyunŞehir Sahneleri: Kamusal ekranlar için bir medya önerisi
10 Ekim 2025 tarihli bu önerimde, Filistin’deki gündelik hayatın kamusal ekranlarda görünür olmasını savunuyorum. “Şehir Sahneleri” adını verdiğim fikir, uygulanmış bir projenin sonuçları değil; medya görünürlüğüne ilişkin bir tasarıdır.
Yazıyı okuyunKonser sahneleri ve Gazze karşısında sorumluluk
30 Mayıs 2025 tarihli bu kısa yorumumda, sanatçıların Gazze karşısında daha görünür bir dayanışma göstermesi gerektiğini savunuyorum. Konserler sürerken yaşanan acıların gündemden düşmesine itiraz ediyorum.
Yazıyı okuyun12 Öfkeli Adam: Sinema, cesaret ve vicdan
29 Mayıs 2025 tarihli bu yazımda, 12 Öfkeli Adam filmindeki çoğunluğa karşı düşünme cesaretini Filistin üzerine vicdani bir değerlendirmeye taşıyorum. Sinemanın adalet duygusunu ve kişisel sorumluluğu nasıl harekete geçirebileceğini tartışıyorum.
Yazıyı okuyunİsrail’in Terörü, Bu Kez Oscar Ödülüyle Beyaz Perdede…
Belgesel sinema, Filistin anlatısı ve kamusal hafıza arasındaki ilişkiyi Oscar tartışması üzerinden değerlendiren yazı.
Yazıyı okuyunİsrail’in Bir Başka Savaşı/Mağdur Olmalıyım!
İsrail’in uluslararası kamuoyuna yönelik mağduriyet anlatısını inceleyen analiz. Sinema, dijital platformlar ve popüler kültürde kişisel hikâyelerin bu anlatının kurulmasındaki rolünü ele alıyor.
Özet ve kaynağı inceleyinNetflix’in medya okuryazarlığı eğitimleri üzerine sorular
12 Aralık 2024 tarihli bu yazıda, Netflix’in medya okuryazarlığı eğitimlerini kurumsal iletişim ve toplumsal sorumluluk açısından değerlendiriyorum. Bir platformun verdiği eğitimin, kendi içerik politikalarını ne ölçüde sorgulayabileceği üzerinde duruyor; eğitim girişimiyle şirketin yayın tercihleri arasındaki ilişkiyi tartışıyorum.
Yazıyı okuyunNetflix, İsrail'in etki ajanı mı?
Netflix’in siyaseti ve farklı kültürleri ekranda nasıl sunduğunu eleştiriyor. Platformun dünya genelinde insanların düşüncelerini nasıl etkilediğini sorguluyor.
Özet ve kaynağı inceleyinFilistin’in insani hikâyelerini dünyaya anlatmak
7 Kasım 2024 tarihli bu değerlendirmede, Türkiye’deki medya ve dijital platformların Filistin halkının gündelik yaşamına ve insani hikâyelerine daha fazla yer vermesini savunuyorum. Suya, gıdaya ve temel ihtiyaçlara erişim mücadelesini anlatan yayınların dünya kamuoyunda farkındalık yaratabileceğini düşünüyorum.
Yazıyı okuyunNetflix abonelerine yalnızca eğlence değil "politik görüşlerini" de satıyor
Enes Taha Ersen’in hazırladığı haberde Muhammed Ersin Toy, Netflix’in yayın politikası ve kültürel temsilleri üzerine soruları yanıtlıyor. Filistin filmlerinin platformdan kaldırılması, şirketin lisans süresi açıklaması ve dijital içeriklerin izleyici algısıyla ilişkisi tartışılıyor. Kayıt, Toy’un kaleme aldığı bir köşe yazısı değil; görüşlerine başvurulan bir gazeteci röportajıdır.
Özet ve kaynağı inceleyinYukarı Bakma: Hakikat, medya ve siyasi çıkarlar
Yukarı Bakma filminde yaklaşan bir felaket, siyasi ve ekonomik çıkarlar uğruna inkâr ediliyor. Metinde anılan başkan, filmin kurmaca karakteridir. 8 Eylül 2024 tarihli bu yazıda, filmdeki medya ve siyaset eleştirisini Filistin hakkında kurduğum benzerlik üzerinden yorumluyorum. Bu benzerlik, benim değerlendirmemdir.
Yazıyı okuyunHOLLYWOOD’UN SON FİLMİ: 7 EKİM FİLİSTİN SOYKIRIMI
Hollywood’un hikâye anlatımı ile Gazze savaşının medyada sunuluşunu karşılaştırıyor. Bu anlatıların kimleri mağdur, hangi eylemleri haklı gösterdiğini eleştiriyor.
Özet ve kaynağı inceleyinNo other land
No Other Land belgeseli, Filistinlilerin zorla yerinden edilmesini ve yaşadıkları topraklarda kalma mücadelesini konu alıyor. Yazı, belgeselin Oscar başarısını da ele alarak sinemanın bu tanıklıkları dünyaya ulaştırma gücünü değerlendiriyor.
Özet ve kaynağı inceleyin