Çin, BRICS içinde açık kaynak yapay zekâ alanı kurulmasını önerdi
Konu ve bağlam
13 Eylül 2026 tarihli yorumunda Muhammed Ersin Toy, Çin’in BRICS açık kaynak yapay zekâ önerisini teknoloji ekosistemleri ve Türkiye’nin kendi kapasitesini geliştirmesi üzerinden değerlendiriyor.
Bu sayfa, yazının seçilmiş özetini ve kaynak bağlantısını içerir; yazarın özgün tam metni değildir.
Yazarın X yazısından seçilmiş görüş özeti · 4 Kasım 2026
Bu bölüm yazının seçilmiş özetidir; özgün tam metin veya birebir alıntı değildir.
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in 13 Eylül 2026’da Yeni Delhi’deki BRICS Zirvesi’nde açıkladığı girişim, BRICS içinde açık kaynak yapay zekâ işbirliğini geliştirmeyi hedefliyor. Resmî konuşma metninde Çin’in bir açık kaynak yapay zekâ topluluğunun kurulmasına öncülük etmesi, büyük dil modellerinin geliştirilmesi ve uygulanmasında işbirliği, seminerler ve eğitim programları yer alıyor. Ortak Yeni Delhi Bildirgesi de yapay zekâ kaynaklarına erişimin ve özellikle Küresel Güney ülkeleri için işbirliğinin önemini vurguluyor.
Toy, bu öneriyi Çin’in modeller, teknik altyapı ve standartlar üzerinden etki alanını genişletme arayışı olarak yorumluyor. Yazı, açık kaynak diye tanıtılan her modelin eğitim verilerinin ve geliştirme sürecinin bütünüyle açık olmayabileceğine dikkat çekiyor. Böylece rekabeti yalnız model performansı üzerinden değil, ülkelerin hangi teknoloji ekosistemine bağlandığı üzerinden ele alıyor.
Yazarın Türkiye için önerisi, ABD ile Çin arasında tercih yapmaya indirgenmeyen bir kapasite politikası: Türkçe veri kaynaklarını, büyük dil modellerini, hesaplama ve veri merkezi altyapısını güçlendirmek. Dijital egemenliği de kullanılan teknolojiyi anlayabilme, denetleyebilme, uyarlayabilme ve gerektiğinde kendi sistemini kurabilme yeteneğiyle ilişkilendiriyor.
Kaynak yayın
x.comGörüntülenme ve okuma bildirimi sayıları yalnızca site sahibine açıktır. “Okudum” düğmesiyle bu yazıyı okuduğunuzu bildirebilirsiniz.
Sayaç ve gizlilik
Yalnızca bu yazı için kayıt tutulur. Tekrarları azaltmak amacıyla tarayıcınızda yazıya özel rastgele bir işaret kullanılır. IP adresi, cihaz parmak izi veya üçüncü taraf takip aracı kullanılmaz. Do Not Track veya Global Privacy Control etkinse görüntülenme ve “Okudum” bildirimi kaydedilmez. Bu kayıtlar doğrulanmış tekil kişi veya tamamlanmış okuma ölçümü değildir.