Dünya Biliyor, Fakat İsrail Neden Durdurulamıyor?
Konu ve bağlam
Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Konseyinin Bağımsız Soruşturma Komisyonunun Gazze’de çocuklara yönelik ağır ihlalleri ele alan değerlendirmesi, uluslararası kurumların sorumluluğunu yeniden gündeme getiriyor. Komisyon bulgularını nihai mahkeme kararıyla eşitlemeden, belgelenen yıkıma rağmen etkili bir müdahalenin neden gerçekleşmediğini sorguluyorum.

Dünya Biliyor, Fakat İsrail Neden Durdurulamıyor?
Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Konseyinin Bağımsız Soruşturma Komisyonu, Haziran 2026’da İsrail’in Filistinli çocukları kasıtlı biçimde hedef alarak Gazze’de soykırım ve diğer ağır uluslararası suçları işlemeye devam ettiği sonucuna vardı. Çocukların öldürülmesi, aç bırakılması, sakat bırakılması; doğum merkezlerinin, hastanelerin ve okulların tahrip edilmesi, savaşın tesadüfi sonuçları değil, Filistin toplumunun geleceğini yok eden bütünlüklü bir politikanın parçaları olarak değerlendirildi.
Bu, BM sistemi içinden gelen ilk soykırım tespiti değildir. Gazze’deki katliam, açlık, zorla yerinden edilme ve hayatı sürdüren bütün altyapının ortadan kaldırılması farklı BM raporlarında defalarca belgelendi. Artık dünyanın önünde bir bilgi eksikliği bulunmuyor. Asıl soru, bütün delillere rağmen İsrail’in neden durdurulamadığıdır.
Bu konudaki eleştirel analizlerin ortak sonucu şöyle özetlenebilir: İsrail’i dokunulmaz hâle getiren yalnızca kendi askerî gücü değil, arkasında oluşan uluslararası koruma düzenidir. Bu düzenin merkezinde ABD’nin askerî yardımları, diplomatik desteği ve BM Güvenlik Konseyindeki veto gücü bulunmaktadır. İsrail’in savaş uçakları, güdümlü bombaları ve füzeleri bakımından ABD’ye yüksek düzeyde bağımlı olması, Gazze’deki askerî kapasitenin uluslararası destek olmadan sürdürülemeyeceğini göstermektedir.
Avrupa devletleri ise İsrail’i sözle eleştirirken ticaret, silah ve teknoloji ilişkilerini büyük ölçüde devam ettirmektedir. Çünkü gerçek bir yaptırım yalnız İsrail’e değil; İsrail’le çalışan silah şirketlerine, bankalara, teknoloji kuruluşlarına ve devletlerin güvenlik sistemlerine de maliyet çıkaracaktır. BM raporlarında bu nedenle işgalin ve soykırımın çevresinde silah, finans, enerji, lojistik, gözetim ve yapay zekâ şirketlerinden oluşan geniş bir ekonomik ağ bulunduğu vurgulanmaktadır.
Uluslararası hukuk da kendi kararlarını uygulayacak bağımsız bir yaptırım gücüne sahip değildir. BM komisyonları suçları belgeleyebilir, mahkemeler karar verebilir; fakat silah ambargosu, ticari yaptırım ve diplomatik tecrit yine devletlerin iradesine bağlıdır. Hukuk güçle desteklenmediğinde soykırımı kayda geçirmekte, fakat durduramamaktadır.
Algı yönetimi de bu düzenin koruyucu unsurlarından biridir. Filistinli sivillerin ölümü faili görünmezleştiren bir dille aktarılmakta; saldırılar sürekli “İsrail’in kendini savunma hakkı” çerçevesine yerleştirilmektedir. Böylece öldürülen çocuklardan çok İsrail’in güvenlik anlatısı tartışılmakta, soykırımın siyasi maliyeti azaltılmaktadır.
Dünya halkları sessiz değildir; milyonlarca insan protesto etmekte, boykot çağrıları yapmakta ve Filistin’le dayanışmaktadır. Fakat insanların elinde veto, silah sevkiyatı, ticaret anlaşması veya yaptırım yetkisi bulunmamaktadır. Toplumlar dağınık, karar gücü ise birkaç devletin, şirketin ve uluslararası kurumun elinde yoğunlaşmıştır.
Sonuç olarak İsrail’in gücü yalnız kendi gücü değildir; Amerikan vetosunun, Batılı silahların, ekonomik ve teknolojik ortaklıkların, şirket çıkarlarının, bölgesel parçalanmışlığın ve yaptırımsız uluslararası hukukun toplamıdır.
Gazze’de soykırımı yalnız bombayı bırakan uçak sürdürmemektedir. O uçağı sağlayan devlet, mühimmatı üreten şirket, ateşkesi engelleyen veto, ticareti sürdüren hükümet, hedef verisini işleyen teknoloji ve faili görünmezleştiren haber dili de bu devamlılığın parçalarıdır.
Dünya, Gazze’deki soykırımı bilmediği için değil; onu mümkün kılan çıkar düzenini dağıtmanın bedelini ödemek istemediği için durduramamaktadır.
Kaynak gönderi
Görüntülenme ve okuma bildirimi sayıları yalnızca site sahibine açıktır. “Okudum” düğmesiyle bu yazıyı okuduğunuzu bildirebilirsiniz.
Sayaç ve gizlilik
Yalnızca bu yazı için kayıt tutulur. Tekrarları azaltmak amacıyla tarayıcınızda yazıya özel rastgele bir işaret kullanılır. IP adresi, cihaz parmak izi veya üçüncü taraf takip aracı kullanılmaz. Do Not Track veya Global Privacy Control etkinse görüntülenme ve “Okudum” bildirimi kaydedilmez. Bu kayıtlar doğrulanmış tekil kişi veya tamamlanmış okuma ölçümü değildir.